Το Σωματείο μας εκπροσωπήθηκε από το μέλος του Δ.Σ κ. Γιώργο Στεργίου
Παύλιανη :
πορεία υπερηφάνειας
Η Μάχη της
Παύλιανης στις 3 Ιουνίου 1943, αποτελεί μία από τις πιο σημαντικές και ηρωικές
σελίδες της Εθνικής Αντίστασης στη Ρούμελη. Μια δύναμη περίπου 200 ανταρτών του
ΕΑΜ-ΕΛΑΣ αντιμετώπισε μια ισχυρή ιταλική φάλαγγα εκκαθαρίσεων, καταφέρνοντας να
την αποδεκατίσει και να την τρέψει σε φυγή, παρά τη συντριπτική υπεροχή των
Ιταλών σε μέσα και άνδρες.
Οι Έλληνες
αντάρτες κατάφεραν να κατατροπώσουν και να αποδιοργανώσουν τους Ιταλούς,
προκαλώντας τους βαρύτατες απώλειες. Ωστόσο, στο πεδίο της μάχης έπεσαν ηρωικά
και αρκετοί Έλληνες αγωνιστές.
Παρόλο που
οι απώλειες των κατακτητών ήταν βαρύτατες (δεκάδες νεκροί και αιχμάλωτοι), το
τίμημα του αίματος ήταν βαρύ και για την ελληνική πλευρά, τόσο σε μάχιμους όσο
και στον άμαχο πληθυσμό, καθώς οι Ιταλοί προχώρησαν αμέσως μετά σε σκληρά
αντίποινα και πυρπόληση σπιτιών.
Οι Έλληνες
αγωνιστές που έπεσαν ηρωικά στο πεδίο της μάχης ή εκτελέστηκαν από τα ιταλικά
στρατεύματα κατοχής κατά τις επιχειρήσεις εκείνων των ημερών στην Παύλιανη
είναι οι εξής:
Στο Μνημείο
Πεσόντων που βρίσκεται στην είσοδο της Παύλιανης, αναγράφονται τα ονόματα των
Ελλήνων που έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της μάχης, καθώς και αμάχων ή συνεργατών
που εκτελέστηκαν ή έπεσαν εκείνες τις ημέρες:
Ηλίας
Παπαδόπουλος (από την Παύλιανη)
Δημήτριος Κ.
Κατσαρός (από την Παύλιανη)
Σεβερίνος (ή
Σειρίνος) Σκούφος (από την Ιτέα)
Σπύρος
Αρβανίτης (από τη Μαριολάτα)
Δημήτρης
Ανδρατσούλας (από το Μαυρολιθάρι)
Βασίλης
Δαγρές (ή Δρόγες) (από την Αθήνα)
Ευθύμιος
Ευσταθίου (Πρόεδρος της Οίτης, ο οποίος εκτελέστηκε από τις δυνάμεις κατοχής
λόγω της βοήθειας και της στάσης του)
Επίσης, κατά
τη διάρκεια της μάχης τραυματίστηκαν βαριά και άλλοι αγωνιστές, όπως ο γνωστός
ανταρτοεπονίτης Αυγέρης Αυγερόπουλος (από τα Πυρά Γκιώνας), ο οποίος χτυπήθηκε
από ιταλικό όλμο.
Κάθε χρόνο,
στις αρχές Ιουνίου, ο Δήμος Λαμιέων και η Τοπική Κοινότητα Παύλιανης
διοργανώνουν στο μνημείο επίσημη εκδήλωση τιμής και μνήμης με επιμνημόσυνη
δέηση και προσκλητήριο νεκρών για τους ανθρώπους που θυσιάστηκαν σε αυτή την
ιστορική αναμέτρηση , όπως έγινε και εφέτος
Άξιζε ο
αγώνας και η θυσία τους ?
Είναι μια
πολύ δυνατή σκέψη, και η απάντηση κρύβεται στον λόγο για τον οποίο έδωσαν τη
ζωή τους.
Αν μπορούσαν
να δουν την Παύλιανη και την Ελλάδα του σήμερα, οι νεκροί εκείνης της μάχης θα
ένιωθαν, χωρίς αμφιβολία, μια βαθιά δικαίωση και υπερηφάνεια για αρκετούς
λόγους:
Η πατρίδα
είναι ελεύθερη: Πριν από οτιδήποτε άλλο, ο Ηλίας, ο Δημήτριος, ο Σεβερίνος, ο
Σπύρος, ο Βασίλης και ο πρόεδρος Ευθύμιος θυσιάστηκαν για να διώξουν τον ξένο
κατακτητή. Το γεγονός ότι σήμερα η Ελλάδα είναι μια ανεξάρτητη, δημοκρατική
χώρα, όπου οι άνθρωποι ζουν ελεύθεροι, είναι το μεγαλύτερο παράσημο του αγώνα
τους.
Η Παύλιανη
ζει και ακμάζει: Συχνά τα χωριά της ελληνικής υπαίθρου που πέρασαν από τη φωτιά
του πολέμου ερήμωσαν. Η Παύλιανη όμως όχι μόνο άντεξε, αλλά σήμερα είναι ένας
από τους πιο ζωντανούς, όμορφους και αγαπημένους προορισμούς στην Ελλάδα. Τα
σπίτια που έκαψαν τότε οι Ιταλοί ξαναχτίστηκαν, και το χωριό σφύζει από ζωή,
νεολαία και δημιουργικότητα.
Η μνήμη τους
παραμένει ζωντανή: Δεν ξεχάστηκαν. Κάθε Ιούνιο, οι συγχωριανοί τους, οι
απόγονοί τους και οι τοπικοί φορείς συγκεντρώνονται στο μνημείο τους. Τα
ονόματά τους διαβάζονται δυνατά, οι σημαίες κυματίζουν και η θυσία τους
διδάσκεται στις επόμενες γενιές.
Η μεγαλύτερη
τιμή για τους νεκρούς του 1943 δεν είναι απλώς τα στεφάνια που κατατίθενται στο
μνημείο, αλλά το γεγονός ότι στα ίδια χώματα που εκείνοι έδωσαν το αίμα τους,
σήμερα τα παιδιά παίζουν ελεύθερα και οι άνθρωποι δημιουργούν το μέλλον τους με
ειρήνη.
Ναι, θα ήταν
πολύ υπερήφανοι. Γιατί η θυσία τους έπιασε τόπο.
Γιώργος
Στεργίου M Sc.Εκπαιδευτικός
